古代年龄称呼参考
0岁 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
孩提:指初知发笑尚在襁褓中的幼儿。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
襁褓:未满周岁的婴儿。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
2岁 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
孩提:指初知发笑尚在襁褓中的幼儿。也有写作“孩提包”或“提孩”的,韩愈诗中就有“两家各生子,提孩巧相如”句。孩提:指2——3岁的儿童 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
8岁 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
总角:古代幼童把垂发扎成两结于头顶把头发扎成髻,形状如角,因而也用“总角”来代指人的幼童阶段。借指幼年。在这里,“总”就是聚拢束结的意思。总角之交(幼年就相识的好朋友)。总角是八九岁至十三四岁的少年(古代儿童将头发分作左右两半,在头顶各扎成一个结,形如两个羊角,故称“总角”)。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
童龀[chèn]:龀,《说文》中有“男八月生齿、八岁而龀;女七月生齿、七岁而龀”的说法。可以看出,孩子乳牙脱落,长出恒牙,称为“龀”。“童龇”,往往是指人的儿童少年时期。也有说成“髫龀”的,如《后汉书·董卓传》:“其子孙虽在髫龀,男皆封侯,女为邑君。” kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
9岁 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
九龄:为9岁。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
13岁 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
豆蔻:指女子十三岁。豆蔻是十三四岁至十五六岁(豆蔻是一种初夏开花的植物,初夏还不是盛夏,比喻人还未成年,故称未成年的少年时代为“豆蔻年华”)。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
十三:为13岁。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
15岁 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
及笄:笄[jī],本来是指古代束发用的簪子。古代女子一般到15岁以后,就把头发盘起来,并用簪子绾住,表示已经成年。“及笄”即年满15岁的女子。及笄:指女子十五岁。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
结发:束发,扎结头发,古人男20岁束发而冠,女子15岁束发而笄,表示成年。男女成年的标志分别为“加冠”、“加笄”。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
志学:为15岁。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
志学之年:因为“三十而立,四十而不惑。”(孔子曰:“吾十有五而志于学,三十而立,四十而不惑,五十而知天命,六十而耳顺,七十而从心所欲”。——《论语·为政》),所以后代称15岁为“志学之年”。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
束发:古人以十五岁为成童之年,把头发束起来盘在头顶。束发是男子十五岁(到了十五岁,男子要把原先的总角解散,扎成一束)。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
16岁 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
二八:为16岁。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
20岁 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
加冠:指二十岁。古时男子二十岁行加冠礼,表示已成年。加冠:指男子二十岁(又“弱冠”)。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
结发:束发,扎结头发,古人男20岁束发而冠,女子15岁束发而笄,表示成年。男女成年的标志分别为“加冠”、“加笄”。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
弱冠:古人二十岁行冠礼,以示成年,但体犹未壮,故称“弱冠”。指刚成年。指二十岁。弱冠:古代男子20岁叫作“弱”,这时就要行“冠礼”,即戴上表示已成人的帽子。“弱冠”即年满20岁的男子。后世泛指男子二十左右的年纪。弱冠是男子二十岁。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
30岁 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
而立(而立之年):因为“三十而立,四十而不惑。”(孔子曰:“吾十有五而志于学,三十而立,四十而不惑,五十而知天命,六十而耳顺,七十而从心所欲”。——《论语·为政》),所以后代称30岁为“而立之年”。而立之年:指三十岁。而立是男子三十岁(立,“立身、立志”之意)。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
始室:三十岁。《礼记·内则》:“三十而有室,始理男事”。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
40岁 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
不惑(不惑之年):因为“三十而立,四十而不惑。”(孔子曰:“吾十有五而志于学,三十而立,四十而不惑,五十而知天命,六十而耳顺,七十而从心所欲,不逾矩。”——《论语·为政》),所以后代称40岁为“不惑之年”。不惑之年:指四十岁。不惑是男子四十岁(不惑,“不迷惑、不糊涂”之意)。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
50岁 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
艾:古称五十岁的人为“艾”。《礼记·曲礼上》:“五十曰艾。”艾称年老的。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
半百、知天命、知命之年:知命之年,指五十岁(又“知天命”、“半百”)。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
知命:是男子五十岁(知命,“知天命”之意)。“知命”是“知天命”的缩略语。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
知天命:孔子曰:“吾十有五而志于学,三十而立,四十而不惑,五十而知天命,六十而耳顺,七十而从心所欲”。——《论语·为政》),所以后代称50岁为“知命之年”。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
知命之年:因为“三十而立,四十而不惑。”(孔子曰:“吾十有五而志于学,三十而立,四十而不惑,五十而知天命,六十而耳顺,七十而从心所欲”。——《论语·为政》),所以后代称50岁为“知命之年”。知命之年:指五十岁(又“知天命”、“半百”)。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
54岁 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
六九年:即五十四岁。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
60岁 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
耳顺、耳顺之年、还历之年、花甲之年:均指60岁。因为“三十而立,四十而不惑。”(孔子曰:“吾十有五而志于学,三十而立,四十而不惑,五十而知天命,六十而耳顺,七十而从心所欲”。——《论语·为政》),所以后代称60岁为“耳顺之年”。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
高龄:敬辞,称老人的年龄,多指六十岁以上。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
花甲:天干地支配合用来纪年,从甲起,六十年成一周,因此称六十岁为花甲。花甲:我国古代用干支记时间。所谓干支,是天干地支的简称。天干有十,地支十二,十天干和十二地支按照顺序搭配成六十个单位,通常就叫作“六十花甲子”,也称“花甲”。把这种记时间的词语移用到记人的年龄上,就以“年届花甲”或“花甲之年”来指人到60岁了。花甲:指六十岁,用干支纪年,错综搭配,六十年周而复始。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
花甲之年:指60岁。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
还历之年:指60岁。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
下寿:古人以六十为下寿,下寿:指60岁以上。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
耆[qi]:古称六十岁的人为“耆”。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
耆[qí]艾:古代以六十老人为耆。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
61岁 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
还历寿:61岁的寿辰。由于按干支纪年法,60年为一轮,61岁正是新一轮重新算起的时候,故称“还历”。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
70岁 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
从心之年:因为“三十而立,四十而不惑。”(孔子曰:“吾十有五而志于学,三十而立,四十而不惑,五十而知天命,六十而耳顺,七十而从心所欲”。——《论语·为政》),所以后代称70岁为“从心之年”。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
古稀:古代人活到70岁,也就很不容易了。杜甫有诗曰:“酒债寻常行处有,人生七十古来稀。”后人就多依此诗,称70岁为“古稀之年”。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
古稀寿:指70岁寿辰。源于杜甫“人生七十古来稀”的诗句。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
古稀之年、悬车之年、杖围之年:均指70岁。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
耋[dié]:七八十岁的年纪,泛指老年。如:耄[mào]耋[dié]之年。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
杖围之年:指70岁。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
中寿:七十为中寿。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
悬车之年:指70岁。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
77岁 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
喜寿:指77岁,草书喜字似七十七,故特代指77岁。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
80岁 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
朝枚之年、朝枝之年、耄[mao]耋[die]之年:均指八九十岁。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
耄:指八九十岁的年纪,泛指老年,如:老耄、耄耋之年。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
耄耋:耄[mào],《盐铁论·孝养》中写道:“七十曰耄。”《礼记·曲礼》说:“八十九十曰耋。”耋[dié],《尔雅·释言》注:“八十为耋。”把上面几种说法合起来,我们可以看到,“耄耋”是指人的高寿,大约是“七老八十”了。耄[mào]耋[dié]:泛指晚年。耄,八九十岁的年纪。耄,七八十岁的年纪。耄(mao)耋(die)指八九十岁。毛传又云:“耋,老也,八十曰耋。”后人因称八九十岁的老人为“耄耋”。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
耄[mao]耋[die]之年:指八九十岁。九十岁也可称耄耋之年。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
中寿:指80岁以上。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
伞寿 80岁寿辰。因“伞”字的草体形似“八十”,故称“伞寿”。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
88岁 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
米寿:指88岁。因米字拆开好似八十八,故借指88岁。此外,还含有年事虽高,但食欲旺盛之意。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
90岁 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
上寿:九十为上寿。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
99岁 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
白寿:指99岁,百少一为99,故借指99岁。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
100岁 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
期颐:指百岁高寿。期颐:期,朱熹讲是“周匝之义”,即转过一圈了,“谓百年已周”。颐,朱熹讲是“谓当养而已”。即生活起居诗人养护。期颐就是指百岁之人。期颐指一百岁。“期颐”是人寿至“百岁”的特称。《礼记·曲礼上》:“百年曰期颐。”郑玄注:“期,犹要也;颐,养也。不知衣服食味,孝子要尽养道而已。”意思是:人至百岁,饮食、居住、动物等各方面都需要孝子照养,所以“百岁”称作“期颐”。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
期颐之年:指百岁。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
茶寿:指108岁。茶字上面廿,下面为八十八,二者相加得108岁。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
另外称儿童的有: kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
童孺:儿童。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
垂髫[tiao]:指儿童。儿童垂发叫髻。垂髫:髫[tiáo],指古代儿童犹未束发时自然下垂的短发。因而就用“垂髫”称幼儿或指人的幼童阶段。也有说“垂发”的,意思相同,如《后汉书·吕强传》就有“垂发服戎,功成皓首”句。垂髫:小孩子头发扎起来下垂着,指幼年。垂髫:指幼年儿童(又叫“总角”)。垂髫(tiao)是三四岁至八九岁的儿童(髫,古代儿童头上下垂的短发)。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
龆[tiao]:儿童换牙。龆年:童年。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
髫[tiáo]年:童年。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
髫[tiáo]龄:童年。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
稚:称年龄小的为稚。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
另外称成人的有: kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
冠者:指成年人。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
另外称老人的有: kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
斑白:老人。老年人头发斑白,因代指老人。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
黄发:指老人,老人的头发由白变黄。“黄发”是枯黄的头发。人老了,头发上由黑变白,白发则黄。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
皓首:白头,指年老。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
久寿:长寿。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
眉寿:耄[mao]寿,长寿。人老了眉毛长,所以称眉寿。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
姥[mu]:年老的妇人。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
暮齿:晚年,暮年。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
暖寿:旧俗在过生日的前一天,家里的人和关系较近的亲友来祝寿。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
万寿:大寿,高寿之意。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
遐龄:指人长寿高龄。kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
附: kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
一、幼儿的代称 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
初度——小儿初生之时。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
赤子、襁褓——泛指不满周岁的初生婴儿。《孟子 离娄下》:“大人者不失其赤子之心者也。” kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
汤饼之期——指婴儿出生三日。旧俗小儿出生三日,设筵招待亲友谓之“汤饼筵”,也作“汤饼宴”、“汤饼会”。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
孩提——指幼儿始知发笑尚在襁褓中。颜师古注:“婴儿始孩,人所提挈,故曰孩提也。孩者,小儿笑也。”《老子》:“如婴儿之未孩。”也作“孩抱”和“提孩”。唐韩愈《祭十二郎文》:“如此孩提者,又可冀其成立邪?” kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
牙牙——象声词,婴儿学语的声音。如牙牙学语, 因亦指小孩过程子开始学话。清袁枚《祭妹文》:“两女牙牙,生汝死后,才周晬耳。” 周晬,指婴儿周岁。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
垂髫、髫年、总角——泛指幼童时期。古儿童尚未束发时自然下垂的短发,故称之,也称作“垂发”。晋陶渊明《桃花源记》:“黄发垂髫,并怡然自乐。”女孩7岁称“髫年”,男孩8岁又称“龆年”。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
童龀(chèn)、黄口——指童年。说文有“男八月生齿,八岁生龀;女七月生齿,八月生龀”之说,可见小孩乳牙脱落,长出恒牙,称为龄。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
膝下——幼年,言子女幼年仅能依附父母的膝下。《孝经圣治》:“故亲生只膝下。” kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
孺子——儿童。《孟子离娄上》:“有孺子歌曰:‘沧浪之水清兮,可以濯我缨。’”也用作老人对年轻后生的称呼。《史记留侯世家》:“父去里所,复还,曰:‘孺子可教矣。’” kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
二、少年、儿童的代称 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
指数之年——儿童九岁。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
外傅之年——儿童十岁。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
舞夕之年——少年十三至十五岁。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
舞象之年—— 少年十五至二十岁。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
金钗之年——女子十二岁。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
豆蔻年华——指十三四岁的少女。唐杜牧《赠别》:“娉娉袅袅十三余,豆蔻梢头二月初。” kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
红颜——年轻人的红润容颜。代指少年。唐李白《赠孟浩然》诗:“红颜弃轩冕,白首卧松云。” kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
处子——未出嫁的女子。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
千金——对人家女儿的的敬称,多指未婚者。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
三、男子、女子成年的代称 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
儿女——指青年男女。唐王脖《送杜少府之任蜀州》:“无为在歧路,儿女共沾襟” kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
束发——男子十五。古男子到十五束发为鬓。“束发而就大学,学大艺焉。”(大戴礼记使傅) kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
及笄(jí)——女子十五岁。笄古代妇女束发用的簪子,束发贯之以笄,表示已经到成年。〈礼记内则〉记载,女子年十五可插笄。〈国语郑语〉:“既笄而孕。” kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
成童——十五或十五稍上的年岁。郑玄:“成童,十五以上”。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
待年、待字——指女子成年待嫁的年岁。“爱自待年 金声夙振”(《文选 宋文皇帝元皇后哀策文》)。“女子许嫁,笄而字。”(《礼记·曲礼上》) kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
幼艾——指美貌的青年男女。《楚辞九歌少司命》竦长剑兮拥幼艾,荪独宜兮为民正。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
破瓜、碧玉年华——女子十六岁。古文人把瓜拆分为两个八字以纪年。《通俗编》中云:“若品岩赠张洎‘功成当在破瓜年’则八八六十四岁”。《通俗编·妇女》“宋谢幼盘词‘破瓜年纪小腰身。’按俗以女子破身为破瓜,非也。瓜字破之为二字,言其二八十六岁耳。” kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
弱冠、初冠——男子二十岁。《礼记·曲礼上》:“二十曰弱冠。” kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
有室、有家——男子娶妻、女子出嫁之年。《孟子·滕文公下》:“丈夫生而愿为有室,女子生命而愿为有家。”朱熹集注:“男以女为室,女以男为家。” kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
怨女、旷夫——指年龄大而没有结婚的女子。〈孟子梁惠王下:“内无怨女,外无旷夫。”旷夫:指年龄大而没有结婚的男子 。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
桃李年华——女子二十岁。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
花信年华——女子二十四岁。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
四、中年的代称 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
克壮——正当壮年。古代三十岁为壮。唐魏征《是渐不克终疏》:“贞观之初,时放克壮。” kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
而立之年——三十岁。不惑之年——四十岁。知命之年——五十岁。耳顺之年——六十。《论语·为政》:“吾十有五而志于学,三十而立,四十不惑,五十而知天,六十而耳顺,七十而从心所”。五十岁的人常自称为是“未知之年”。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
半老徐娘——女子三十岁。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
艾——五十岁,耆——六十岁。《礼记·曲礼上》:“五十曰艾,服官政;六十曰耆,指使。”唐刘禹锡《汝州谢上表》:“伏蒙圣泽,救此天灾,疲羸再苏,幼艾同感。” kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
杖家之年——五十,杖乡之年——六十,杖国之年——七十,杖朝之年——八十。《礼记·工制》:“五十杖于家,六十杖于乡,七十杖于国八十杖于朝,九十者天子欲问焉,则就其室。” kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
五、老年的代称 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
垂白——白发下垂,形容老年。唐孙樵《与何易于》:“百姓入常赋,有垂老偻杖者,易于必召坐与食,问政得失。” kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
花甲——六十。干支纪年。十天干与十二地支按顺序搭配成六十个单位,形成一循环,通称为“六十花甲子。”亦称花甲。” kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
古稀——七十岁。《曲江》诗:“酒债寻常行处有,人生七十古来稀。” kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
双稀、双庆——一百四十岁。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
下寿——六十岁,中寿——八十岁,上寿——一百岁《庄子·盗跖》:“人上寿百岁,中寿八十,下寿六十。” kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
耋(dіé)——七十、八十岁。毛传:“耋老也,八十曰耋。”杜预注:“七十曰耋”。《醒世恒言施润泽滩阙遇友:“寿登耄耋,富贵不可胜言。” kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
耄(mào)——八十、九十。《礼记·曲礼上》:“八十、九十曰耄”。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
期颐——百岁。《礼记·曲礼上》:“百岁曰期颐。”朱熹释:“周匝之义。”(转过一圈之感。)“谓百年已周。”颐,朱熹讲“谓当养而已。”即寿高百岁。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
黄耇(gòu)——《诗·小雅·南山有台》:“不只君子,遐不黄耇。”朱熹注:“黄老人发黄也。耇,老人面冻梨色,如浮垢也。也作黄发。黄耇也称作元老。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
黄发——指年老,也指老人。晋陶渊明《桃花源记》:“黄发垂髫,并怡然自乐。” kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
皓首——白头。指老年。汉李陵〈答苏武书〉:“丁年奉使,皓首而归。”丁年:成丁的年龄,即壮年。 kaqcqigchradgaq{wvcx
kaqcqigchradgaq{wvcx
台背——《诗·大雅·伟芾》“黄耇台背。”《尔雅·释诂》:“台背、耇、老,寿也。”kaqcqigc
总角:指童年。
语出《诗经》,如《诗·卫风·氓》“总角之宴”,又《齐风·甫田》
“总角 兮”。
以后称童年为“总角”。陶渊明《荣木》诗序:“总角闻道,白首无成。”
垂髫:指童年。
古时童子未冠,头发下垂,因而以“垂髫”代指童年。潘岳《藉田赋》:
“被褐振裾,垂髫总发。”
束发:指青少年。
一般指15岁左右,这时应该学会各种技艺。《大戴礼记·保傅》:“束发而就大学,
学大艺焉,履大节焉。”
及笄:指女子15岁。
语出《礼记·内则》“女子……十有五年而笄”。“笄”,谓结发而用笄贯之,
表示已到出嫁的年岁。
待年:指女子成年待嫁,又称“待字”。
语出《后汉书·曹皇后记》“小者待年于国”。以后称女子待嫁的年岁为“待年”。
《文选·宋文皇帝元皇后哀策文》:“爰自待年,金声夙振。”
弱冠:指男子20岁。
语出《礼记·曲礼上》“二十曰弱,冠”。古代男子20岁行冠礼,表示已经成年。
左思《咏史》诗之一:“弱冠弄柔翰,卓荦观群书。”
而立:指30岁。
语出《论语·为政》“三十而立”。以后称三十岁为“而立”之年。《聊斋志异-
长清僧》:“友人或至其乡,敬造之,见其人默然诚笃,年仅而立。”
不惑:指40岁。
语出《论语·为政》“四十而不惑”。以后用“不惑”作40岁的代称。应璩
《答韩文宪书》:“足下之年,甫在不惑。”
艾: 指50岁。
语出《礼记·曲礼上》“五十曰艾”。老年头发苍白如艾。《民国通俗演义》
三十七回:“……我年已及艾,还有什么不满意的事?”
花甲:指60岁。
以天干地支名号错综参互而得名。计有功《唐诗纪事》卷六十六:“(赵牧)
大中咸通中效李长吉为短歌,对酒曰:‘手挪六十花甲子,循环落落如弄珠’。”
古稀:指70岁。
语出杜甫《曲江》诗:“酒债寻常行处有,人生七十古来稀。”亦作“古希”。
皓首:指老年,又称“白首”。 《
后汉书·吕强传》:“故太尉段颍,武勇冠世,习于边事,垂发服戎,功成皓首。”
黄发:指长寿老人。
语出《诗经》,如《诗·鲁颂· 宫》“黄发台背”。老人头发由白转黄。
曹植《赠白马王彪》:“王其爱玉体,俱享黄发期。”陶渊明《桃花源记》:
“黄发垂髫,并怡然自乐。”
鲐背:指长寿老人。
语出《诗经》,如《诗·大雅·行苇》“黄台背”,“台”与,“鲐”通用。
《尔雅·释诂》:“鲐背,寿也。”老人身上生斑如鲐鱼背。
耄 :古称大约七十至九十岁的年纪
匪我言耄。――《诗·大雅·板》
亦聿既耄。――《诗·大雅·抑》
老夫耄矣,无能为也。――《左传·隐公四年》
耋 :年八十曰耊。
字亦作耋。――《说文》
则大耋之嗟。――《易·离》。马注:“七十曰耋。”
使率一二耋老而绥焉。――《公羊传·宣公十二年》
耄耋:七八十岁的年龄;高龄,高寿。
期颐:指百岁。
语出《礼记·曲礼上》“百年曰期,颐”。谓百岁老人应由后代赡养。苏拭
《次韵子由三首》:“到处不妨闲卜筑,流年自可数期颐。”
hradgaq
下一篇 首都职工书画协会成立
古代年龄的称呼(个人文集)
评论()2007-03-03
网友评论(已有 0条评论) 给我留言
108岁 kaqcqigchradgaq{wvcx
评论()2007-03-03




